Nội dung chính
Chi trả bảo hiểm y tế toàn diện cho mọi giai đoạn hiến và ghép tạng sẽ mở ra kỷ nguyên công bằng y tế tại Việt Nam.
Tại sao cần một cơ chế chi trả toàn diện?
Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn nhấn mạnh rằng ghép tạng không chỉ là một ca phẫu thuật đơn lẻ mà là một chuỗi dịch vụ y tế phức tạp, bắt đầu từ tư vấn hiến tặng, đánh giá chết não, bảo quản tạng, phẫu thuật ghép, chăm sóc hậu phẫu và theo dõi dài hạn. Nếu chỉ chi trả một phần hẹp, bệnh nhân sẽ gặp rào cản tài chính nghiêm trọng, trong khi chi trả không kiểm soát sẽ gây áp lực lớn lên quỹ BHYT.
Đề xuất chi trả toàn bộ hoạt động hiến và ghép tạng
Trong hội thảo “Đề xuất chi trả bảo hiểm y tế (BHYT) trong hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người” diễn ra ngày 12‑12, các chuyên gia đã thống nhất một mô hình chi trả bao quát các hạng mục sau:
- Tư vấn hiến tặng và đánh giá chết não.
- Quy trình lấy và bảo quản tạng (kỹ thuật và thuốc bảo quản).
- Phẫu thuật ghép và chăm sóc hồi sức.
- Chăm sóc hậu phẫu ngắn hạn và theo dõi dài hạn, bao gồm xử trí biến chứng.
- Danh mục thuốc và dịch vụ kỹ thuật liên quan, được cập nhật dựa trên bằng chứng khoa học (ví dụ: thuốc ức chế thải ghép).
Những dịch vụ này sẽ được đưa vào danh mục BHYT có mã chi trả riêng, giúp bệnh nhân không phải trả chi phí ngoài luồng và giảm nguy cơ tái nhập viện.
Lợi ích dự kiến
Theo WHO, các hệ thống bảo hiểm chi trả toàn diện có thể giảm tới 30 % chi phí điều trị dài hạn nhờ giảm tỷ lệ thải ghép và tái nhập viện. Ở Việt Nam, việc áp dụng mô hình này dự kiến sẽ:
- Đảm bảo công bằng tiếp cận dịch vụ cho mọi bệnh nhân, bất kể khả năng tài chính.
- Tăng cường niềm tin của người dân vào hệ thống y tế công.
- Tiết kiệm chi phí chung cho quỹ BHYT nhờ giảm các chi phí phụ trợ không được dự báo.
Thách thức và giải pháp
Đối mặt với thách thức tài chính, Bộ Y tế sẽ phối hợp chặt chẽ với Bảo hiểm xã hội Việt Nam và các bộ ngành liên quan để:
- Thẩm định chi phí dựa trên dữ liệu thực tế và mô hình dự báo.
- Thiết lập cơ chế kiểm soát, giám sát chi trả và đánh giá hiệu quả định kỳ.
- Đào tạo nhân lực y tế và nâng cao năng lực quản lý dữ liệu bệnh nhân.
Bước tiếp theo
Sau hội thảo, Bộ Y tế sẽ soạn thảo dự thảo chính sách chi trả, đưa lên Thủ tướng và Quốc hội để phê duyệt. Khi được thông qua, quy trình chi trả sẽ được triển khai thử nghiệm tại một số bệnh viện chuyên sâu, sau đó mở rộng toàn quốc.
Việc đưa toàn bộ chuỗi dịch vụ ghép tạng vào BHYT không chỉ là một quyết định y tế mà còn là một bước tiến quan trọng trong việc xây dựng một hệ thống bảo hiểm y tế công bằng, bền vững và dựa trên bằng chứng khoa học.