Nội dung chính
Tiệm mì ramen Iekei ở Osaka gây sóng gió khi công khai “cấm cửa” khách Trung Quốc và đưa ra thực đơn tiếng Anh với mức giá gấp đôi so với thực đơn tiếng Nhật.
Quyết định cấm khách và nguyên nhân gây tranh cãi
Vào đầu tháng 1, chủ tiệm Iekei đăng tải thông báo trên mạng xã hội rằng sẽ không phục vụ khách hàng người Trung Quốc sau một vụ việc một thực khách Trung Quốc gây rối khiến nhân viên phải gọi cảnh sát can thiệp. Chủ quán khẳng định 90% các vụ rắc rối với người nước ngoài tại đây đều liên quan đến khách Trung Quốc, tuy nhiên con số này chưa được cung cấp bằng chứng cụ thể và đã nhận được hơn 33 triệu lượt xem cùng hơn 1.800 bình luận.
Chính sách giá thực đơn tiếng Anh: “phí dịch vụ” hay phân biệt?
Những thực khách đã chụp lại hình ảnh máy gọi món tự động và phát hiện rằng mức giá trên thực đơn tiếng Anh cao gần gấp đôi so với thực đơn tiếng Nhật. Ví dụ, một tô mì ramen 800 yen trong thực đơn tiếng Nhật lên tới 1 500 yen trong thực đơn tiếng Anh. Người Trung Quốc, có khả năng đọc Kanji, nhanh chóng nhận ra sự chênh lệch và phản đối mạnh mẽ.
Chủ tiệm sau đó đăng video giải thích rằng mức chênh lệch là “phí dịch vụ dành cho người không biết tiếng Nhật”. Tuy nhiên, nhiều cư dân mạng cho rằng việc dùng rào cản ngôn ngữ để thu phí là không hợp lý trong thời đại có các ứng dụng dịch thuật miễn phí.
Phản ứng của cộng đồng và góc nhìn pháp lý
Người dùng mạng xã hội yêu cầu nhà hàng cung cấp bằng chứng cho con số “90%” và cho rằng việc đánh đồng toàn bộ du khách Trung Quốc là bất công. Một số người lại ủng hộ quyết định của chủ tiệm, cho rằng khách nội địa xứng đáng được ưu đãi hơn.
Theo luật sư Nhật Bản Mansaku Kanda, doanh nghiệp tư nhân có quyền tự quyết định mức giá, miễn là chênh lệch nằm trong phạm vi hợp lý và không cấu thành “phân biệt đối xử quá mức”. Tuy nhiên, Kanda cũng nhấn mạnh rằng các doanh nghiệp nên minh bạch về tiêu chí tính phí để tránh hiểu lầm.
Những trường hợp tương tự tại Nhật Bản
- Năm 2024, một nhà hàng buffet ở Tokyo bị chỉ trích vì thu thêm 1 100 yen (khoảng 7 USD) phí dịch vụ cho khách không nói tiếng Nhật.
- Tháng 7/2025, công viên giải trí Junglia ở Okinawa áp mức giá cao hơn 1 870 yen (12 USD) cho khách không có hộ khẩu địa phương.
Những câu hỏi còn lại
Cho đến thời điểm hiện tại, chủ tiệm Iekei vẫn chưa công bố cách thức thực thi lệnh cấm cửa đối với khách Trung Quốc tại các chi nhánh ở Osaka và Nara, cũng như không rõ liệu có dịch vụ hay sản phẩm đặc biệt nào đi kèm với mức giá cao hơn hay không.
Vấn đề này đã mở ra một cuộc thảo luận rộng rãi về ranh giới giữa quyền tự do kinh doanh và trách nhiệm xã hội, đặc biệt trong ngành du lịch và ẩm thực nơi khách quốc tế ngày càng tăng.
Mai Phương (Theo SCMP)